1. Wat is kalk?
Kalk is niets anders dan calcium.
Hard water bevat veel calcium en magnesium, twee elementen die onmisbaar zijn voor de goede werking van ons lichaam. Hard water is dus gezond water.
De hardheid van het water wordt meestal uitgedrukt in Franse graden (°F). Soms worden ook Duitse graden (°D) gebruikt.
1°F = 0,56°D
Wanneer is water hard of zacht?
| 0-7 ° F | heel zacht |
| 7-15 ° F | zacht |
| 15-22 ° F | gemiddeld |
| 22-32 ° F | vrij hard |
| > 32 ° F | hard |
Bekijk hier de hardheid van jouw water
Hasselt-Centrum (inbegrepen Banneuxwijk, Godsheide, Kiewit, Rapertingen en Runkst), Kuringen-heide en Leopoldsburg kunnen terecht op de website van IWM - rubriek: uw drinkwater – waterhardheid
Hard water is gezond, maar het kan aanleiding geven tot comfortproblemen.
Wanneer hard water verwarmd wordt of wanneer hard water in contact komt met lucht, bijvoorbeeld via de douchekop of aan de kraan, kan dit kalkafzetting veroorzaken.
Bij elektrische apparaten, zoals koffiezetapparaten, vaatwasser of wasmachine, kan kalkafzetting leiden tot verlies van energierendement.
Bij hard water is bij het wassen ook meer wasmiddel nodig.
Je beslist uiteraard zelf of je een particuliere ontharder wil plaatsen. Twijfel je over de aankoop, neem dan volgende tips in overweging.
Het enige doeltreffende type van ontharder is een ionenwisselaar. Deze bevat harsen, waarop het aanwezige calcium en magnesium in het water worden vervangen door natrium. Dit natrium is afkomstig van het zout dat men regelmatig in het toestel moet doen.
De problemen als gevolg van kalkaanslag zijn te vermijden door de temperatuur van het warm water (op de plaats van opwarmen) op 60°C in te stellen. Kalk zet zich voornamelijk af bij hogere temperaturen.
Het water van de verwarming ondervindt geen hinder door kalkaanslag. Dit water zet zijn kalk bij de eerste opwarming af en wordt daarna voordurend hergebruikt.
Een lichte mate van kalkaanslag in kleine huishoudtoestellen is makkelijk te verwijderen met gewone azijn of met speciale producten die in de handel te koop zijn. Wacht dus niet tot uw koffiezet volledig is aangekalkt om dit klein onderhoud uit te voeren. Vaatwassers hebben meestal een ingebouwde waterontharder.
Kalkaanslag is vooral hinderlijk voor boilers en voor apparaten die op het warmwatercircuit zijn aangesloten. Om deze toestellen te beschermen kan u de plaatsing van een waterontharder overwegen indien het water overmatig kalkafzettend is.
Als een ontharder slecht afgesteld is, bij te lange duurtijd tussen de regeneratiecycli of onvoldoende zorg tijdens de bijvulling van zout, kunnen er zich bacteriën ontwikkelen in het toestel.
Een ontharder moet zo afgesteld worden dat er een hardheid van 12 tot 15 °F (is 7 tot 8 °D) in het water aanwezig blijft. Anders wordt het water agressief t.o.v. metalen, waardoor het leidingen en toestellen kan aantasten. Hierdoor kan het gehalte aan metalen in het drinkwater gevoelig stijgen. Bij loden binnenleidingen (zoals soms in oude huizen) is een ontharder dus ten zeerste af te raden.
Bij kunststofleidingen mag de hardheid lager ingesteld worden. Kunststof gaat immers geen reacties aan met stoffen die in het water zitten. In dit geval wel opletten dat het natriumgehalte niet oploopt tot boven de toegelaten waarde.
De huidige wetgeving voor de kwaliteit van water bestemd voor menselijke consumptie legt een limiet vast van 150 milligram natrium per liter water aan het leveringspunt en aan de tapkraan moet er met een waarde van 200 mg/l als indicatorparameter rekening worden gehouden. Een waterontharder moet dus correct gedimensioneerd, geïnstalleerd en onderhouden worden.
Te veel natrium is niet goed voor de bloeddruk, het hart en de bloedvaten.
Elk waterbedrijf in Vlaanderen garandeert een uitstekende waterkwaliteit tot aan de watermeter. Bij een vakkundig aangelegde binnenleiding van een materiaal dat geschikt is voor water, kan men er van uitgaan dat het water ook aan de kraan geschikt is voor consumptie. Hou er rekening mee dat de kwaliteitsgarantie vervalt bij het installeren van een huishoudelijke waterbehandeling (filter, ontharder).
Zolang het water geen hardheid van 30°F heeft, raden wij aan geen waterontharder te installeren, en al helemaal niet wanneer uw installatie nog loden onderdelen bevat.
Vanuit het oogpunt van “kalkafzetting”, kan een ontharder beperkt worden tot het warmwatercircuit.
Ontharden van het koud water is minder noodzakelijk aangezien kalkafzetting zich voornamelijk voordoet bij opwarming.
De behandeling van het water van de keukenkraan is in alle geval af te raden omdat de mogelijkheid bestaat dat het water dan niet meer voldoet aan de wettelijke criteria voor drinkwater en ook minder aangenaam zal smaken.
1. Bij een hardheid boven de 30 °F kan je een ontharder overwegen.
2. Beperk waterontharding tot de aftakking naar het warmwatercircuit.
3. Stel de temperatuur van het warm water in op 60 graden Celsius. Bij deze temperatuur is er relatief weinig kalkafzetting en geen gevaar voor de ontwikkeling van de legionella-bacterie.
4. Stel je ontharder in op 12 tot 15 °F (Franse graden) of 7 tot 8 °D (Duitse graden). Zo vermijd je dat de metalen leidingen door agressief water worden aangetast.
5. Laat na het aftappen van warm water aan een mengkraan een beetje koud water lopen. Zo verstopt het zeefje van de kraan of de douchekop niet zo snel.